Choroby tarczycy: przyczyny, objawy, diagnostyka i badania

Monika Grudzińska
26 stycznia 2021, 12:07

Choroby tarczycy: przyczyny, objawy, diagnostyka i badania

Umów wizytę
Sylwia Tabor
8 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (4 ocen)
8 zrealizowanych wizyt
Umów teleporadę
Konsultacja już w 15 minut
Tarczyca jest narządem położonym u podstawy szyi, który produkuje dwa hormony: trijodotyroninę (T3) i tyroksynę (T4). Choć jest niewielka, ma ogromne znaczenie dla funkcjonowania człowieka. To dlatego patologie z nią związane odbijają się na zdrowiu i kondycji całego organizm. Do najczęstszych chorób tarczycy należą schorzenia związane z nieprawidłową produkcją jej hormonów. To niedoczynność tarczycy i nadczynność tarczycy. Co warto wiedzieć?
Choroby tarczycy: przyczyny, objawy, diagnostyka i badania
Tarczyca jest narządem położonym u podstawy szyi, który produkuje dwa hormony: trijodotyroninę (T3) i tyroksynę (T4). Choć jest niewielka, ma ogromne znaczenie dla funkcjonowania człowieka. To dlatego patologie z nią związane odbijają się na zdrowiu i kondycji całego organizm. Do najczęstszych chorób tarczycy należą schorzenia związane z nieprawidłową produkcją jej hormonów. To niedoczynność tarczycy i nadczynność tarczycy. Co warto wiedzieć?
Co to jest tarczyca?
Tarczyca to nieparzysty gruczoł wydzielania wewnętrznego zlokalizowany w przednio-dolnej części szyi, tuż nad krtanią. Składa się z dwóch płatów połączonych cieśnią. Swoim kształtem przypomina motyla.
Narząd wytwarza hormony, takie jak trójjodotyronina (T3), tyroksyna (T4) i kalcytonina, przez co wpływa na metabolizm i gospodarkę wapniowo-fosforową organizmu, jest również istotna dla funkcjonowania układu nerwowego, pokarmowego, rozrodczego czy przemiany materii. Czynność tarczycy jest kontrolowana przez przysadkę mózgową, która uwalnia hormon tyreotropowy (TSH). To on pobudza ją do produkcji hormonów.
Choroby tarczycy
Choć tarczyca jest niedużym narządem, jej budowa i praca mają bardzo duży wpływ na funkcjonowanie organizmu. To dlatego patologie z nią związane odbijają się na zdrowiu i kondycji.
Najbardziej powszechne jednostki chorobowe związane z tym gruczołem dokrewnym to niedoczynność i nadczynność tarczycy. Ponadto tarczyca, jak każdy narząd w organizmie, może ulec zmianom zapalnym, narażona jest także na rozwój nowotworów.
Choroby tarczycy należą do najczęściej występujących schorzeń gruczołów dokrewnych. Powszechnie diagnozowane jednostki to:
  • nadczynność tarczycy,
  • niedoczynność tarczycy,
  • choroba Hashimoto,
  • choroba Gravesa-Basedowa,
  • wole niedoczynne,
  • wole nadczynne (wole guzkowe),
  • zespół oporności na hormony tarczycy,
  • nowotwory.
Przyczyny chorób tarczycy
Ponieważ tarczyca jest narządem wewnątrzwydzielniczym, w stanie patologii może wytwarzać zbyt mało lub zbyt dużo hormonów. I tak na przykład niedoczynność tarczycy polega na niedostatecznej produkcji hormonów przez tarczycę, a nadczynność odwrotnie – jej istotą jest nadmierna produkcja hormonów.
Choroby tarczycy mogą też mieć podłoże autoimmunologiczne. Wówczas są związane z zaburzeniami układu odpornościowego. Choroba Hashimoto, to jest autoimmunologiczne, przewlekłe zapalenie tarczycy, w przebiegu którego układ odpornościowy produkuje przeciwciała, które niszczą komórki tarczycy, jest najczęstszą przyczyną niedoczynności tarczycy. Z kolei najczęstszą przyczyną nadczynności tarczycy jest choroba Gravesa i Basedowa. Jej istotą jest nieprawidłowe działanie układu odpornościowego i pobudzanie tarczycę do nadmiernej produkcji hormonów.
Umów teleporadę
Konsultacja już w 15 minut
Objawy chorób tarczycy
Choroby tarczycy są podstępne. Rozwijają się powoli, na początku zwykle wywołują łagodne i niespecyficzne objawy, które mogą wskazywać na wiele innych schorzeń. Rozpoznanie utrudnia fakt, że narząd nie sprawia bólu.
W zależności od przyczyny i charakteru zaburzenia tarczycy, może pojawić się zmęczenie i senność, ale również rozdrażnienie i pobudzenie. Osoby chore narzekają często na suchość skóry, wypadanie włosów, uczucie zimna lub przeciwnie: zwiększoną potliwość, uczucie gorąca i kołatanie serca.
Chora tarczyca wywołuje także trudności z utrzymaniem prawidłowej wagi. Oznacza zarówno kłopot ze zrzuceniem nadmiernych kilogramów w przypadku niedoczynności, jak i niemożność przytycia w przypadku nadczynności tarczycy. Typowy jest spadek nastroju i objawy depresji. Czasem pojawia się też duszność, ucisk i trudności w połykaniu.
Diagnostyka i badania
Choroby tarczycy mogą być diagnozowane w każdym wieku, zarówno u dzieci, dorosłych, jak i osób starszych. Do oceny jej prawidłowej czynności stosowana jest diagnostyka laboratoryjna – badania z krwi.
Aby wykryć zaburzenia w obrębie tarczycy, najpierw wykonuje się oznaczenie stężenia TSH, czyli hormonu tyreotropowego przysadki mózgowej. Gdy badanie wskaże zbyt wysokie TSH lub niskie TSH, wykonuje się badanie poziomu hormonów wydzielanych przez tarczycę: tzw. wolnej trójjodotyroniny (FT3) i wolnej tyroksyny (FT4). Na przykład przy niedoczynności tarczycy stwierdza się podwyższony poziom TSH i obniżony FT4, a stężenie FT3 jest często prawidłowe.

Umów wizytę u endokrynologia
Specjalizacja lub nazwisko lekarza
Dziś
16.10
Jutro
17.10
pon.
18.10
wt.
19.10
śr.
20.10
Termin:
od dziś (16.10)
Zakres cen:
Do 100 zł
100 - 150 zł
150 - 200 zł
Powyżej 200 zł
Płeć lekarza:
kobieta
mężczyzna
Pokaż tylko:
lekarze pracujący w szpitalu
lekarze dziecięcy
Oceny:
(*)
(*)
(*)
(*)
(*)
(*)
(*)
(*)
(*)
( )
(*)
(*)
(*)
( )
( )
(*)
(*)
( )
( )
( )
(*)
( )
( )
( )
( )
Sylwia Tabor
8 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (4 ocen)
8 zrealizowanych wizyt
od 149,00 zł
Pracuje w:
AL. POKOJU 5, KRAKÓW
PROFEMED Lekarze Specjaliści Kraków - Al. Pokoju 5
Grażyna Waśniewska
20 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (7 ocen)
20 zrealizowanych wizyt
od 149,00 zł
Pracuje w:
AL. JEROZOLIMSKIE 65/79, WARSZAWA
Centrum Medyczne LUX MED Warszawa - Al. Jerozolimskie 65/79  +1 miejsca
Umów teleporadę u endokrynologia od 79 złZadzwoń i umów teleporadę u endokrynologia od 79 zł
Ewa Płaczkiewicz-Jankowska
36 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (19 ocen)
36 zrealizowanych wizyt
od 149,00 zł
Pracuje w:
AL. POKOJU 5, KRAKÓW
PROFEMED Lekarze Specjaliści Kraków - Al. Pokoju 5
Anna Piotrowska-Świrszcz
38 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (15 ocen)
38 zrealizowanych wizyt
od 149,00 zł
Pracuje w:
PUŁAWSKA 455, WARSZAWA
Szpital LUX MED - Warszawa - Puławska 455  +1 miejsca
Krystyna Karcz
2 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (2 ocen)
2 zrealizowanych wizyt
od 149,00 zł
Pracuje w:
AL. JEROZOLIMSKIE 65/79, WARSZAWA
Centrum Medyczne LUX MED Warszawa - Al. Jerozolimskie 65/79  +1 miejsca
Ali Chahrour
33 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (12 ocen)
33 zrealizowanych wizyt
od 149,00 zł
Pracuje w:
AL. JEROZOLIMSKIE 162, WARSZAWA
Centrum Medyczne LUX MED Warszawa - Al. Jerozolimskie 162
Jarosław Daroszewski
27 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (20 ocen)
27 zrealizowanych wizyt
od 149,00 zł
Pracuje w:
POMORSKA 96, GDAŃSK
Centrum Medyczne Medycyna Rodzinna Gdańsk - Pomorska 96
Małgorzata Radomyska-Łaska
26 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (9 ocen)
26 zrealizowanych wizyt
od 149,00 zł
Pracuje w:
AL. JANA PAWŁA II 7, GDAŃSK
Centrum Medyczne LUX MED Gdańsk - Al. Jana Pawła II 7  +1 miejsca
Robert Błażuk
10 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (2 ocen)
10 zrealizowanych wizyt
od 149,00 zł
Pracuje w:
WOJSKA POLSKIEGO 3, MIELEC
Centrum Medyczne LUX MED Mielec - Wojska Polskiego 3
Ewa Jarek-Durbas
20 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (20 ocen)
20 zrealizowanych wizyt
od 149,00 zł
Pracuje w:
OPOLSKA 110, KRAKÓW
Centrum Medyczne LUX MED Kraków - Opolska 110