Nadczynność tarczycy – przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie

Monika Grudzińska
04 marca 2021, 11:00

Nadczynność tarczycy – przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie

Umów wizytę
Grażyna Waśniewska
20 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (7 ocen)
20 zrealizowanych wizyt
Umów teleporadę
Konsultacja już w 15 minut
Nadczynność tarczycy to choroba, istotą której jest nadmierne wydzielanie trijodotyroniny (T3) oraz tyroksyny (T4). Gdy gruczoł tarczowy produkuje za dużo hormonów w stosunku do potrzeb organizmu, pojawia się wiele nieprzyjemnych objawów. Zaburzenie trzeba leczyć, by nie doszło do groźnych powikłań. Co warto wiedzieć?
Nadczynność tarczycy – przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie
Nadczynność tarczycy to choroba, istotą której jest nadmierne wydzielanie trijodotyroniny (T3) oraz tyroksyny (T4). Gdy gruczoł tarczowy produkuje za dużo hormonów w stosunku do potrzeb organizmu, pojawia się wiele nieprzyjemnych objawów. Zaburzenie trzeba leczyć, by nie doszło do groźnych powikłań. Co warto wiedzieć?
Co to jest nadczynność tarczycy?
Nadczynność tarczycy, inaczej hipertyreoza, to zaburzenie, które polega na nadmiernym wydzielaniu hormonów gruczołu tarczowego. Pojawia się, gdy narząd produkuje za dużo hormonów w stosunku do potrzeb organizmu, wskutek czego procesy metaboliczne organizmu znacznie przyśpieszają. To jedna z najczęstszych chorób endokrynologicznych.
Tarczyca jest narządem położonym u podstawy szyi, który składa się z dwóch połączonych ze sobą płatów. Organ odpowiada za produkcję hormonów: trijodotyroniny (T3) oraz tyroksyny (T4). Czynność tarczycy jest kontrolowana przez przysadkę mózgową, która uwalnia hormon tyreotropowy (TSH) pobudzający tarczycę do produkcji hormonów: T3 i T4. Ich rola jest kluczowa, ponieważ w dużym stopniu regulują metabolizm, a i odpowiadają za procesy zachodzące w większości tkanek.
Przyczyny nadczynności tarczycy
Nadczynność tarczycy może mieć wiele przyczyn. To najczęściej:
  • guzki tarczycy, wole guzkowe toksyczne, guz autonomiczny tarczycy, wole rozlane toksyczne, nowotwory złośliwe gruczołu tarczowego,
  • choroba Gravesa-Basedowa. To choroba o podłożu autoimmunologicznym,
  • przewlekłe autoimmunologiczne zapalenie tarczycy (początkowa faza choroby Hashimoto),
  • przyjmowanie leków o dużej zawartości jodu,
  • zespoły chorobowe, którym towarzyszy nadmierna produkcja hormonu TSH,
  • zatrucie preparatami bądź hormonami tarczycy,
  • podostre zapalenie tarczycy,
  • poporodowe zapalenie tarczycy.
Objawy nadczynności tarczycy
Nadczynność tarczycy może przebiegać jawnie, wówczas objawy są widoczne i dotkliwe. W formie utajonej poziom hormonów jest nieznacznie podwyższony, a objawy nie obniżają jakości życia.
Objawy nadczynności tarczycy wynikają głównie z przyspieszenia pracy organizmu. To:
  • zaburzenia rytmu serca,
  • uczucie kołatania serca,
  • uczucie gorąca i towarzysząca jej nadmierna potliwość, nadwrażliwość na ciepło,
  • zwiększony apetyt i częste wypróżnienia,
  • przyspieszenie akcji serca w spoczynku,
  • niewydolność krążenia,
  • wzrost ciśnienia tętniczego,
  • uczucie niepokoju,
  • uczucie drżenia, osłabienie mięśni nóg,
  • pobudzenie psychoruchowe, drażliwość, nerwowość,
  • bezsenność,
  • spadek masy ciała,
  • częstsze oddawanie stolca, biegunka,
  • wypadanie włosów,
  • zaburzony cykl miesiączkowy,
  • wytrzeszcz oczu (w przypadku choroby Gravesa-Basedowa),
  • powiększanie tarczycy, tzw. wole tarczycowe (w chorobie Gravesa-Basedowa).
Umów teleporadę
Konsultacja już w 15 minut
Diagnostyka i leczenie nadczynności tarczycy
W przypadku podejrzenia nadczynności tarczycy niezbędne jest określenie stężenia TSH (o nadczynności tarczycy świadczy wynik, który przekracza dolną granicę normy) oraz wolnych frakcji hormonów: trójjodotyroniny i tyroskyny (FT3 i FT4).
Nadczynność tarczycy jest diagnozowana, gdy stężenie TSH jest obniżone, a stężenie FT4 podwyższone. Jeżeli stężenie TSH jest obniżone, a stężenie FT4 jest w normie, wskazuje to na subkliniczną nadczynność tarczycy.
Po rozpoznaniu nadczynności tarczycy lekarz może zlecić badania, które pomogą ustalić przyczynę choroby. To:
  • USG tarczycy,
  • badanie poziomu przeciwciał przeciwtarczycowych w surowicy, szczególnie przeciwciał przeciwko receptorowi TSH.
Leczenie nadczynności tarczycy zależy od przyczyny zaburzenia, stopnia nasilenia choroby, wieku pacjenta oraz współistniejących chorób. Terapia może obejmować:
  • przyjmowanie leków przeciwtarczycowych: tyreostatyków, które zmniejszają wydzielanie hormonów oraz beta-blokerów, które pomagają złagodzić objawy nadczynności tarczycy,
  • podawanie jodu radioaktywnego,
  • zabieg chirurgiczny. Wskazaniem do wycięcia tarczycy (strumektomia, tyreoidektomia) jest rak tarczycy oraz duże wole uciskające tarczycę.
Leczenie nadczynności tarczycy powinno przebiegać pod ścisła kontrolą endokrynologa. Choroby nie należy lekceważyć, ponieważ nieleczona może prowadzić do niebezpiecznych powikłań: zaburzeń rytmu serca, niewydolności serca czy osteoporozy. Najgroźniejszym powikłaniem nadczynności tarczycy jest przełom tarczycowy. Wówczas nasilenie objawów zaburzenia może doprowadzić do zapaści krążeniowej. Traktuje się je jako stan zagrożenia życia.
Nadczynność tarczycy jest bardzo niebezpieczna zwłaszcza dla kobiet w ciąży. Zlekceważona może prowadzić do poronienia lub przedwczesnego porodu, wysokiego ciśnienia krwi oraz zaburzonego rozwoju płodu i wad wrodzonych dziecka.

Umów wizytę u endokrynologia
Specjalizacja lub nazwisko lekarza, miasto
Dziś
16.10
Jutro
17.10
pon.
18.10
wt.
19.10
śr.
20.10
Termin:
od dziś (16.10)
Zakres cen:
Do 100 zł
100 - 150 zł
150 - 200 zł
Powyżej 200 zł
Płeć lekarza:
kobieta
mężczyzna
Pokaż tylko:
lekarze pracujący w szpitalu
lekarze dziecięcy
Oceny:
(*)
(*)
(*)
(*)
(*)
(*)
(*)
(*)
(*)
( )
(*)
(*)
(*)
( )
( )
(*)
(*)
( )
( )
( )
(*)
( )
( )
( )
( )
Grażyna Waśniewska
20 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (7 ocen)
20 zrealizowanych wizyt
od 219,00 zł
Pokaż terminy w lokalizacjach:
AL. JEROZOLIMSKIE 65/79, WARSZAWA
Centrum Medyczne LUX MED Warszawa - Al. Jerozolimskie 65/79
AL. JEROZOLIMSKIE 65/79, WARSZAWA
PROFEMED Lekarze Specjaliści Warszawa - Al. Jerozolimskie 65/79
Sylwia Tabor
8 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (4 ocen)
8 zrealizowanych wizyt
od 205,00 zł
Pokaż terminy w lokalizacjach:
AL. POKOJU 5, KRAKÓW
PROFEMED Lekarze Specjaliści Kraków - Al. Pokoju 5
Umów teleporadę u endokrynologia od 79 złZadzwoń i umów teleporadę u endokrynologia od 79 zł
Ewa Płaczkiewicz-Jankowska
36 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (19 ocen)
36 zrealizowanych wizyt
od 205,00 zł
Pokaż terminy w lokalizacjach:
AL. POKOJU 5, KRAKÓW
PROFEMED Lekarze Specjaliści Kraków - Al. Pokoju 5
Joanna Kuczyńska-Kos
40 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (11 ocen)
40 zrealizowanych wizyt
od 211,00 zł
Pokaż terminy w lokalizacjach:
JAGIELLOŃSKA 26/1A, OLSZTYN
Centrum Medyczne Grupa LUX MED Olsztyn - Jagiellońska 26/1A
Ewa Jarek-Durbas
20 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (20 ocen)
20 zrealizowanych wizyt
od 205,00 zł
Pokaż terminy w lokalizacjach:
OPOLSKA 110, KRAKÓW
Centrum Medyczne LUX MED Kraków - Opolska 110
OPOLSKA 110, KRAKÓW
Centrum Medyczne Grupa LUX MED Kraków - Opolska 110
Krystyna Karcz
2 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (2 ocen)
2 zrealizowanych wizyt
od 219,00 zł
Pokaż terminy w lokalizacjach:
AL. JEROZOLIMSKIE 65/79, WARSZAWA
Centrum Medyczne LUX MED Warszawa - Al. Jerozolimskie 65/79
AL. JEROZOLIMSKIE 65/79, WARSZAWA
PROFEMED Lekarze Specjaliści Warszawa - Al. Jerozolimskie 65/79
Jarosław Szymula
34 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (12 ocen)
34 zrealizowanych wizyt
od 211,00 zł
Pokaż terminy w lokalizacjach:
AL. ZWYCIĘSTWA 49, GDAŃSK
Centrum Medyczne Grupa LUX MED Gdańsk - Al. Zwycięstwa 49
Jarosław Daroszewski
27 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (20 ocen)
27 zrealizowanych wizyt
od 211,00 zł
Pokaż terminy w lokalizacjach:
POMORSKA 96, GDAŃSK
Centrum Medyczne Medycyna Rodzinna Gdańsk - Pomorska 96
POMORSKA 96, GDAŃSK
Centrum Medyczne Grupa LUX MED Medycyna Rodzinna Gdańsk - Pomorska 96
Magdalena Grajewska-Ferens
4 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (2 ocen)
4 zrealizowanych wizyt
od 219,00 zł
Pokaż terminy w lokalizacjach:
NOWA 4A, STARA IWICZNA
Centrum Medyczne Grupa LUX MED Stara Iwiczna - Nowa 4A
AL. JEROZOLIMSKIE 162, WARSZAWA
Centrum Medyczne LUX MED Warszawa - Al. Jerozolimskie 162
Magdalena Starzec
30 zrealizowanych wizyt
4.0(*) (*) (*) (*) ( ) (11 ocen)
30 zrealizowanych wizyt
od 161,00 zł
Pokaż terminy w lokalizacjach:
JABŁOŃSKIEGO 2/4, RZESZÓW
Centrum Medyczne Grupa LUX MED Rzeszów - Jabłońskiego 2/4